Ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος
Ὁ ἅγιος Ἰωάννης γεννήθηκε ἢ στὴν Παλαιστίνη ἢ στὴν Κωνσταντινούπολη γύρω στὰ 525 μΧ. Μόνασε ἀπὸ νεαρὴ ἡλικία (16 ἐτῶν). Παρακολούθησε ἀνώτερο κύκλο μορφώσεως. Στὴν ζωὴ τῆς ἐρήμου Σινᾶ ἀξιοποίησε τὴν σοφία του καὶ ἀνέβηκε σὲ ὑψηλὲς κορυφὲς ἁγιότητας. Εἶχε καὶ τὸ χάρισμα τῆς θαυματουργίας. Σὲ μεγάλη ἡλικία ἔγινε ἡγούμενος τῆς Μονῆς τοῦ Σινᾶ.
Συνέγραψε τριάντα λόγους περὶ ἀρετῆς, ὅπου ὁ καθένας λόγος περιλαμβάνει καὶ μία ἀρετή, ξεκινῶντας ἀπὸ τὶς πιὸ πρακτικὲς καὶ ἀνεβαίνοντας σὰν σκαλοπάτια κατέληξε στὶς θεωρητικὰ ὑψηλές. Στὴν πνευματικὴ ζωὴ ἔχουμε βαθμίδες χαμηλὲς καὶ ὑψηλές, καταστάσεις κατώτερες καὶ ἀνώτερες. Γι᾿ αὐτὸ καὶ τὸ σύγγραμμα ὀνομάζεται «Κλίμακα» τῶν ἀρετῶν.
Στὸ ἔργο του αὐτὸ ὁ συγγραφέας παρουσιάζει συστηματικὰ τὶς ἰδέες του γιὰ τὴν κοινοβιακὴ κυρίως, ἀλλὰ καὶ γιὰ τὴν ἐρημιτικὴ ζωή, ταξινομῶντας αὐτὲς κατὰ τρόπο ποὺ δείχνει πορεία πρὸς τὴν ἠθικὴ τελείωση. Εἶναι γραμμένο σὲ κομψὴ ἑλληνικὴ γλῶσσα, καλοδουλεμένη μὲ χάρι καὶ μελῳδικότητα. Κοφτὰ καὶ ἀποφθεγγματικά.
Οἱ διδασκαλίες του εἶναι ὁλοκάθαρα νάματα, ποὺ προέρχονται ἀπὸ ἁγιασμένη πηγή, τὶς διδασκαλίες καὶ τὰ παραδείγματα τῶν Ἁγίων Γραφῶν, ποὺ ἀβίαστα χειρίζεται καὶ πλέκει καταλλήλως κάθε φορά. Εἶναι ἕνα κυριολεκτικὰ θεόπνευστο κείμενο.
Ὁ Ἅγιος Ἰωάννης κοιμήθηκε περὶ τὸ 605 μΧ.
Ἐπειδὴ εἶναι παγκόσμιο κειμήλιο ἀναλύσεως ὅλων τῶν παθῶν καὶ τῶν ἀρετῶν, ἡ Ἐκκλησία τιμᾷ ἰδιαίτερα σὲ αὐτὴν τὴν πνευματικὴ περίοδο τὸν συγγραφέα ἅγιο Ἰωάννη τῆς Κλίμακας καὶ τὸ προτείνει γιὰ ἀνάγνωσμα. Ἀπὸ τὴν ἀρχὴ τῆς Σαρακοστῆς τὸ σύγγραμμά του διαβάζεται σὲ ὅλα τὰ ὀρθόδοξα μοναστήρια.
Στὸ σπήλαιο, ὅπου ἐμόνασε, στὴν ἔρημο Θωλά, κτίσθηκε Ναὸς καὶ σχετικὰ προσκτίσματα ἀπὸ τὸν ἐν Ἀθήναις Σύλλογο «Ἅγ.Ἰωάννης τῆς Κλίμακος».
«Ἐν αὐταῖς ταῖς ἀρχαῖς τῆς ἀποταγῆς πάντως μετὰ κόπου καὶ πικρίας τὰς ἀρετὰς κατεργαζόμεθα· προκόψαντες δὲ λοιπόν, ἀλύπως ἐν αὐταῖς ἢ καὶ μικρὸν λυπούμενοι διακείμεθα· ὅταν δὲ τὸ θνητὸν ἡμῶν φρόνημα καταποθῇ καὶ κυριευθῇ ὑπὸ τῆς ἐν ἡμῖν προθυμίας, τότε λοιπὸν μετὰ πάσης χαρᾶς καὶ σπουδῆς καὶ πόθου καὶ φλογὸς θείας ταύτας κατεργαζόμεθα». Λόγος Α’ § κθ’
«Ὅσοι ἐξ Αἰγύπτου καὶ τοῦ Φαραὼ ἐξελθεῖν καὶ φυγεῖν βουλόμεθα, πάντως Μωσέως τινὸς καὶ ἡμεῖς μεσίτου πρὸς Θεὸν καὶ μετὰ Θεὸν δεόμεθα, ὅπως ὑπὲρ ἡμῶν μέσος πράξεως καὶ θεωρίας ἑστὼς τὰς χεῖρας ἐκτείνῃ πρὸς τὸν Θεόν· ἵνα οἱ καθοδηγούμενοι τήν τε θάλασσαν τῶν ἁμαρτημάτων περάσωμεν καὶ τὸν Ἀμαλὴκ τῶν παθῶν τροπωσώμεθα· ἠπατήθησαν τοίνυν τινὲς οἱ ἑαυτοῖς θαῤῥήσαντες καὶ μηδενὸς τοῦ προηγουμένου χρῄζειν ὑπονοήσαντες». Λόγος Α’ § ιδ’
«Οἱ μὲν ἐξ Αἰγύπτου ἐξελθόντες Μωσέα· οἱ δὲ ἐκ Σοδόμων φυγόντες Ἄγγελον, τὸν καθοδηγοῦντα ἐκέκτηντο· καὶ οἱ μὲν τοῖς τὰ ψυχικὰ πάθη ἰωμένοις δι᾿ ἐπιμελείας ἰατρῶν ἑοίκασιν· οἵτινες εἰσὶν οἱ ἐξ Αἰγύπτου ἐκπορευόμενοι· οἱ δέ, τοῖς τὴν τοῦ δυστήνου σώματος ἀκαθαρσίαν ἐπιποθοῦσιν ἐκδύσασθαι. Διὸ καὶ Ἀγγέλου, ἤγουν ἰσαγγέλου, ἵν᾿ οὕτως εἴπω, τοῦ βοηθοῦντος ἐπιδέονται· κατὰ γὰρ τὴν σηπεδόνα τῶν τραυμάτων, τεχνίτου λίαν καὶ ἰατροῦ δεόμεθα». Λόγος Α’ § ιε’
«Μιμείσθω ὁ τὸ ἑαυτοῦ φορτίον τῶν ἁμαρτημάτων ἐξεληλυθὼς σκορπίσαι, τοὺς πρὸ τῶν τάφων καθημένους ἔξω τῆς πόλεως· καὶ μὴ παυσάσθω τῶν θερμῶν καὶ διαπύρων σταγόνων καὶ ἀφώνων ὀλολυγμῶν τῆς καρδίας, ἕως οὗ ἴδῃ τὸν Ἰησοῦν καὶ αὐτὸς ἐληλυθότα καὶ τὸν λίθον τῆς πωρώσεως ἀπὸ τῆς καρδίας ἀποκυλίσαντα καὶ τὸν νοῦν ἡμῶν Λάζαρον τῶν σειρῶν τῶν ἁμαρτημάτων ἐλευθερώσαντα καὶ τοῖς ὑπουργοῖς Ἀγγέλοις κελεύσαντα· λύσατε αὐτὸν ἐκ τῶν παθῶν καὶ ἄφετε ὑπάγειν πρὸς τὴν μακαρίαν ἀπάθειαν». Λόγος Α’ § ιγ’
«Ὁ τὴν ἑαυτοῦ σάρκα βουληθεὶς νικῆσαι ἢ πολεμῆσαι ἐξ ἑαυτοῦ εἰς μάτην τρέχει· ἐὰν γὰρ μὴ Κύριος καταλύσῃ οἶκον σαρκὸς καὶ οἰκοδομήσῃ οἶκον ψυχῆς, εἰς μάτην ἐνήστευσε καὶ ἠγρύπνησεν ὁ καταλύειν βουλόμενος». Λόγος ΙΕ’ § κα’
«Ἀνάθου Κυρίῳ τὴν τῆς φύσεως ἀσθένειαν, ἐπιγνοὺς εἰσάπαν τὴν οἰκείαν ἀδυναμίαν καὶ λήψῃ χάρισμα σωφροσύνης ἀνεπαισθήτως». Λόγος ΙΕ’ § κβ’
Ὁ ἅγιος Ἰωάννης γεννήθηκε ἢ στὴν Παλαιστίνη ἢ στὴν Κωνσταντινούπολη γύρω στὰ 525 μΧ. Μόνασε ἀπὸ νεαρὴ ἡλικία (16 ἐτῶν). Παρακολούθησε ἀνώτερο κύκλο μορφώσεως. Στὴν ζωὴ τῆς ἐρήμου Σινᾶ ἀξιοποίησε τὴν σοφία του καὶ ἀνέβηκε σὲ ὑψηλὲς κορυφὲς ἁγιότητας. Εἶχε καὶ τὸ χάρισμα τῆς θαυματουργίας. Σὲ μεγάλη ἡλικία ἔγινε ἡγούμενος τῆς Μονῆς τοῦ Σινᾶ.
Συνέγραψε τριάντα λόγους περὶ ἀρετῆς, ὅπου ὁ καθένας λόγος περιλαμβάνει καὶ μία ἀρετή, ξεκινῶντας ἀπὸ τὶς πιὸ πρακτικὲς καὶ ἀνεβαίνοντας σὰν σκαλοπάτια κατέληξε στὶς θεωρητικὰ ὑψηλές. Στὴν πνευματικὴ ζωὴ ἔχουμε βαθμίδες χαμηλὲς καὶ ὑψηλές, καταστάσεις κατώτερες καὶ ἀνώτερες. Γι᾿ αὐτὸ καὶ τὸ σύγγραμμα ὀνομάζεται «Κλίμακα» τῶν ἀρετῶν.
Στὸ ἔργο του αὐτὸ ὁ συγγραφέας παρουσιάζει συστηματικὰ τὶς ἰδέες του γιὰ τὴν κοινοβιακὴ κυρίως, ἀλλὰ καὶ γιὰ τὴν ἐρημιτικὴ ζωή, ταξινομῶντας αὐτὲς κατὰ τρόπο ποὺ δείχνει πορεία πρὸς τὴν ἠθικὴ τελείωση. Εἶναι γραμμένο σὲ κομψὴ ἑλληνικὴ γλῶσσα, καλοδουλεμένη μὲ χάρι καὶ μελῳδικότητα. Κοφτὰ καὶ ἀποφθεγγματικά.
Οἱ διδασκαλίες του εἶναι ὁλοκάθαρα νάματα, ποὺ προέρχονται ἀπὸ ἁγιασμένη πηγή, τὶς διδασκαλίες καὶ τὰ παραδείγματα τῶν Ἁγίων Γραφῶν, ποὺ ἀβίαστα χειρίζεται καὶ πλέκει καταλλήλως κάθε φορά. Εἶναι ἕνα κυριολεκτικὰ θεόπνευστο κείμενο.
Ὁ Ἅγιος Ἰωάννης κοιμήθηκε περὶ τὸ 605 μΧ.
Ἐπειδὴ εἶναι παγκόσμιο κειμήλιο ἀναλύσεως ὅλων τῶν παθῶν καὶ τῶν ἀρετῶν, ἡ Ἐκκλησία τιμᾷ ἰδιαίτερα σὲ αὐτὴν τὴν πνευματικὴ περίοδο τὸν συγγραφέα ἅγιο Ἰωάννη τῆς Κλίμακας καὶ τὸ προτείνει γιὰ ἀνάγνωσμα. Ἀπὸ τὴν ἀρχὴ τῆς Σαρακοστῆς τὸ σύγγραμμά του διαβάζεται σὲ ὅλα τὰ ὀρθόδοξα μοναστήρια.
Στὸ σπήλαιο, ὅπου ἐμόνασε, στὴν ἔρημο Θωλά, κτίσθηκε Ναὸς καὶ σχετικὰ προσκτίσματα ἀπὸ τὸν ἐν Ἀθήναις Σύλλογο «Ἅγ.Ἰωάννης τῆς Κλίμακος».
«Ἐν αὐταῖς ταῖς ἀρχαῖς τῆς ἀποταγῆς πάντως μετὰ κόπου καὶ πικρίας τὰς ἀρετὰς κατεργαζόμεθα· προκόψαντες δὲ λοιπόν, ἀλύπως ἐν αὐταῖς ἢ καὶ μικρὸν λυπούμενοι διακείμεθα· ὅταν δὲ τὸ θνητὸν ἡμῶν φρόνημα καταποθῇ καὶ κυριευθῇ ὑπὸ τῆς ἐν ἡμῖν προθυμίας, τότε λοιπὸν μετὰ πάσης χαρᾶς καὶ σπουδῆς καὶ πόθου καὶ φλογὸς θείας ταύτας κατεργαζόμεθα». Λόγος Α’ § κθ’
«Ὅσοι ἐξ Αἰγύπτου καὶ τοῦ Φαραὼ ἐξελθεῖν καὶ φυγεῖν βουλόμεθα, πάντως Μωσέως τινὸς καὶ ἡμεῖς μεσίτου πρὸς Θεὸν καὶ μετὰ Θεὸν δεόμεθα, ὅπως ὑπὲρ ἡμῶν μέσος πράξεως καὶ θεωρίας ἑστὼς τὰς χεῖρας ἐκτείνῃ πρὸς τὸν Θεόν· ἵνα οἱ καθοδηγούμενοι τήν τε θάλασσαν τῶν ἁμαρτημάτων περάσωμεν καὶ τὸν Ἀμαλὴκ τῶν παθῶν τροπωσώμεθα· ἠπατήθησαν τοίνυν τινὲς οἱ ἑαυτοῖς θαῤῥήσαντες καὶ μηδενὸς τοῦ προηγουμένου χρῄζειν ὑπονοήσαντες». Λόγος Α’ § ιδ’
«Οἱ μὲν ἐξ Αἰγύπτου ἐξελθόντες Μωσέα· οἱ δὲ ἐκ Σοδόμων φυγόντες Ἄγγελον, τὸν καθοδηγοῦντα ἐκέκτηντο· καὶ οἱ μὲν τοῖς τὰ ψυχικὰ πάθη ἰωμένοις δι᾿ ἐπιμελείας ἰατρῶν ἑοίκασιν· οἵτινες εἰσὶν οἱ ἐξ Αἰγύπτου ἐκπορευόμενοι· οἱ δέ, τοῖς τὴν τοῦ δυστήνου σώματος ἀκαθαρσίαν ἐπιποθοῦσιν ἐκδύσασθαι. Διὸ καὶ Ἀγγέλου, ἤγουν ἰσαγγέλου, ἵν᾿ οὕτως εἴπω, τοῦ βοηθοῦντος ἐπιδέονται· κατὰ γὰρ τὴν σηπεδόνα τῶν τραυμάτων, τεχνίτου λίαν καὶ ἰατροῦ δεόμεθα». Λόγος Α’ § ιε’
«Μιμείσθω ὁ τὸ ἑαυτοῦ φορτίον τῶν ἁμαρτημάτων ἐξεληλυθὼς σκορπίσαι, τοὺς πρὸ τῶν τάφων καθημένους ἔξω τῆς πόλεως· καὶ μὴ παυσάσθω τῶν θερμῶν καὶ διαπύρων σταγόνων καὶ ἀφώνων ὀλολυγμῶν τῆς καρδίας, ἕως οὗ ἴδῃ τὸν Ἰησοῦν καὶ αὐτὸς ἐληλυθότα καὶ τὸν λίθον τῆς πωρώσεως ἀπὸ τῆς καρδίας ἀποκυλίσαντα καὶ τὸν νοῦν ἡμῶν Λάζαρον τῶν σειρῶν τῶν ἁμαρτημάτων ἐλευθερώσαντα καὶ τοῖς ὑπουργοῖς Ἀγγέλοις κελεύσαντα· λύσατε αὐτὸν ἐκ τῶν παθῶν καὶ ἄφετε ὑπάγειν πρὸς τὴν μακαρίαν ἀπάθειαν». Λόγος Α’ § ιγ’
«Ὁ τὴν ἑαυτοῦ σάρκα βουληθεὶς νικῆσαι ἢ πολεμῆσαι ἐξ ἑαυτοῦ εἰς μάτην τρέχει· ἐὰν γὰρ μὴ Κύριος καταλύσῃ οἶκον σαρκὸς καὶ οἰκοδομήσῃ οἶκον ψυχῆς, εἰς μάτην ἐνήστευσε καὶ ἠγρύπνησεν ὁ καταλύειν βουλόμενος». Λόγος ΙΕ’ § κα’
«Ἀνάθου Κυρίῳ τὴν τῆς φύσεως ἀσθένειαν, ἐπιγνοὺς εἰσάπαν τὴν οἰκείαν ἀδυναμίαν καὶ λήψῃ χάρισμα σωφροσύνης ἀνεπαισθήτως». Λόγος ΙΕ’ § κβ’
